Historia. Nazwa państwa pochodzi od wzgórza na brzegu Tybru, na którym we wczesnym średniowieczu zbudowano pałac, od XIV w. stałą rezydencję papieży. W czasach przedchrześc. było to miejsce kultu pogańskiego, na którym uprawiano m.in. wróżbiarstwo (vaticinia). Według tradycji, ok. 67 r. w znajdującym się tutaj prywatnym cyrku Nerona został ukrzyżowany i pogrzebany apostoł Piotr. Badania archeol. 1939-49 odsłoniły pozostałości zabudowań cesarskich. W 319-329 ces. Konstantyn Wielki wzniósł nad grobem Piotra okazałą bazylikę, która została zastąpiona w XVI-XVII w. nową budowlą wykonaną wg projektów kolejno: Bramantego, Michała Anioła, Maderny i Berniniego. Od VIII w. Rzym stał się stolicą Państwa Kościelnego, którym kierował papież rezydujący w pałacu laterańskim.